Lekarz rodzinny Krzysztof Kotarski radzi.
Zestaw porad dla przeziębionych i chorych na grypę.
Mam gorączkę powyżej 38 stopni i dreszcze, co robić?

Zima i początek wiosny to okres częstych chorób przeziębieniowych. Jednym z objawów takich infekcji oprócz kataru, kaszlu czy bólu gardła jest gorączka, czyli wzrost temperatury ciała powyżej normy. Normalna temperatura ludzkiego ciała waha się w granicach od 36 do 37 stopni Celsjusza (°C). Jest to temperatura, w której właściwie działa wewnętrzny metabolizm i prawidłowo funkcjonuje organizm. Podwyższenie temperatury ciała jest reakcją na działanie jakiegoś szkodliwego czynnika. Ważne jest wczesne rozpoznanie gorączki, ocena jej wysokości i odpowiednie postępowanie.
Stopnie nasilenia gorączki (mierzone pod pachą) określane są zazwyczaj jako:

  • normalna temperatura: 36 - 37 °C,
  • stan podgorączkowy: 37 - 38 °C,
  • gorączka umiarkowana: 38 - 39 °C,
  • gorączka wysoka: powyżej 39 °C.

Zwalczanie gorączki zależy oczywiście od jej przyczyny. Gdy wywołała ją poważna choroba (zapalenie nerek, zapalenie płuc, zapalenie stawów, choroby krwi, nowotwory, reakcje alergiczne, a także ciężkie urazy, czy też odwodnienie), wyeliminowanie gorączki następuje podczas leczenia choroby podstawowej – konieczne jest właściwe przyczynowe postępowanie lekarskie.
Często przyczyną wzrostu temperatury ciała są infekcje przeziębieniowe (charakterystyczne objawy to katar, ból gardła, osłabienie, kaszel). Jeśli przyczyną podwyższonej temperatury ciała jest właśnie taka infekcja (przeziębienie) stosuje się leki objawowe, w tym preparaty farmakologiczne oraz metody fizyczne obniżające gorączkę.
U dorosłych stosowane środki przeciwgorączkowe to paracetamol, ibuprofen, metamizol i kwas acetylosalicylowy  w postaci tabletek, czopków, saszetek z proszkiem do rozpuszczania w wodzie lub zastrzyków. Dzieciom, które nie ukończyły 12 roku życia obniża się gorączkę przy pomocy paracetamolu lub ibuprofenu. Jeśli w danej chwili nie można poradzić się lekarza, a gorączka jest wysoka, należy zażyć lek przeciwgorączkowy, jednak zawsze przed przyjęciem leku trzeba zapoznać się z ulotką.

Spośród fizycznych metod obniżania gorączki zalecane jest położenie zimnego okładu na czoło, okrycie chorego prześcieradłem zmoczonym w zimnej wodzie, okłady z lodu lub zimnej wody przykładane do miejsca przebiegu dużych naczyń krwionośnych (pachwiny, szyja, doły podkolanowe). Dzieciom pediatrzy zalecają kąpiele w wodzie o pół stopnia chłodniejszej niż temperatura ciała w gorączce.
Chorym można podawać ziołowe środki napotne i przeciwgorączkowe, np. herbatę z sokiem malinowym, napary z kwiatu lipowego, z kwiatu lub owocu bzu czarnego 2-3 razy dziennie po 2/3 szklanki świeżego naparu.
Pamiętać należy o nawadnianiu chorego – należy dużo pić (gorączką powoduje zwiększoną utratę płynów przez skórę i płuca).

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

5 rzeczy o jakich należy pamiętać podczas grypy.
  1. Wszelkie lekarstwa najbezpieczniej popijać wodą. Zwykłą, niegazowaną, która nie zawiera zbyt wielu składników mineralnych. Popijając tabletki taką wodą, możesz być pewna, że lek, który zażywasz, zostanie odpowiednio przyswojony przez organizm.
  2. Leki przeciwzapalne, przeciwgorączkowe i większość preparatów przeciwbólowych najlepiej zażywać po jedzeniu.
  3. Grypę bezwzględnie należy przeleżeć. W czasie choroby nasz mechanizm termoregulacji jest mało sprawny i powinien być całkowicie podporządkowany wymogom układowi odpornościowemu. Chłód i konieczność reagowania na zmienność temperatury uniemożliwia koncentrację na walce z chorobą, co może doprowadzić do poważnych powikłań pogrypowych.
  4. Podczas grypy należy spotkania ograniczyć do minimum, tak aby nie zarażać innych osób.
  5. Osoba chora na grypę zaraża inne osoby już na 2-3 dni przed wystąpieniem objawów grypy, zaraża także w trakcie występowania objawów ostrej choroby, oraz około 3-5 dni po ich ustąpieniu.

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

Czy mogę „przechodzić” grypę?

Czym grozi lekceważenie grypy? Przede wszystkim zapaleniem płuc i oskrzeli, zapaleniem ucha środkowego, zatok i - co szczególnie niebezpieczne - zapaleniem mięśnia sercowego i osierdzia. Zdarzają się też powikłania w postaci zapalenia mózgu i opon mózgowych, zapalenia nerwów, rdzenia kręgowego lub choroby Guillaina-Barrégo (uszkodzenie i niedowład mięśni). Zaostrzają się choroby przewlekłe - grypa potrafi rozregulować trzymaną dotąd w ryzach cukrzycę i pogorszyć wydolność nerek. Wśród pacjentów, którzy starali się lekceważyć grypę, notuje się też zwiększony poziom przypadków choroby Parkinsona. Według raportów Światowej Organizacji Zdrowia w wyniku powikłań pogrypowych na świecie umiera od 250 tys. do 500 tys. osób rocznie! W Polsce według różnych statystyk - od 500 do 1000. Część powikłań rozpoczyna się od razu po chorobie (można się niepokoić, jeśli objawy nie ustępują po tygodniu, a zamiast tego pojawiają się nowe dolegliwości), inne ujawniają się dopiero po tygodniach, a nawet miesiącach.
Autor: Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

wirus_polop_poziom
Fakty i mity o grypie.

Przeziębienie ma inne objawy niż grypa FAKT

Przeziębienie rozwija się stopniowo: gorączka jest niewielka, kaszel umiarkowany, często natomiast towarzyszą mu katar i ból gardła. FAKT

Przed grypą może ochronić nas szczepionka FAKT

Szczepionka nie zawsze zapobiega zachorowaniu FAKT

Wystarczy tylko raz się zaszczepić MIT

Wynaleziono leki przeciw wirusowi FAKT

Antybiotyki są bezużyteczne przy grypie FAKT

Szczepienie przeciw „grypie żołądkowej” chroni przed zachorowaniem MIT

Przechorowanie „grypy żołądkowej” daje pełną odporność MIT

„Grypę żołądkową” leczy się tak samo jak „prawdziwą” grypę MIT

„Grypa żołądkowa” to odmiana grypy, której towarzyszą bóle brzucha, wymioty, nudności MIT

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

Co robić aby się nie zarazić się grypą?
  • Najbardziej zagrożone są osoby przebywające w bliskiej odległości chorego - około 1 metra.
  • należy zakrywać nos i usta chustką lub maską, podczas kichania i kaszlenia
  • należy używać chusteczki jednorazowe, nie zostawiajmy zużytych chusteczek w miejscach publicznych
  • należy często myć i dezynfekować ręce, żeby pozbywać się wirusów ze skóry.

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

Czy szczepienie przeciw grypie to dobry pomysł aby nie zachorować?

Powoli zaczyna się okres wzmożonych zachorowań na grypę. Wiele osób szczepi się przeciwko grypie – najnowsze badania wykazują, że szczepionki oferują tylko umiarkowaną ochronę przed chorobą. Podczas niektórych okresów zachorowań ochrona ta jest jeszcze słabsza lub całkiem niemożliwa.

Szczepionka najlepiej sprawdza się wśród zdrowych dorosłych, nie istnieje jednak wystarczająca ilość danych potrzebna by sprawdzić jej efektywność wśród dzieci, młodzieży i ludzi starszych.

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

Jak długo trwa grypa?

Objawy niepowikłanej grypy ustępują po około tygodniu. Najdłużej utrzymującym się objawem jest kaszel, który może trwać kolejny tydzień po ustąpieniu ostrych objawów. Również niektóre osoby po przechorowaniu grypy mogą odczuwać osłabienie przez dłuższy czas.

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

Czy można umrzeć z powodu grypy?

Zdarzają się sytuacje, gdy grypa lub jej powikłania mogą doprowadzić do śmierci. Dzieje się to głównie u osób starszych i cierpiących na choroby przewlekłe.

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

Mam gorączkę powyżej 38 stopni i dreszcze, co robić?

Zima i początek wiosny to okres częstych chorób przeziębieniowych. Jednym z objawów takich infekcji oprócz kataru, kaszlu czy bólu gardła jest gorączka, czyli wzrost temperatury ciała powyżej normy. Normalna temperatura ludzkiego ciała waha się w granicach od 36 do 37 stopni Celsjusza (°C). Jest to temperatura, w której właściwie działa wewnętrzny metabolizm i prawidłowo funkcjonuje organizm. Podwyższenie temperatury ciała jest reakcją na działanie jakiegoś szkodliwego czynnika. Ważne jest wczesne rozpoznanie gorączki, ocena jej wysokości i odpowiednie postępowanie.
Stopnie nasilenia gorączki (mierzone pod pachą) określane są zazwyczaj jako:

  • normalna temperatura: 36 - 37 °C,
  • stan podgorączkowy: 37 - 38 °C,
  • gorączka umiarkowana: 38 - 39 °C,
  • gorączka wysoka: powyżej 39 °C.

Zwalczanie gorączki zależy oczywiście od jej przyczyny. Gdy wywołała ją poważna choroba (zapalenie nerek, zapalenie płuc, zapalenie stawów, choroby krwi, nowotwory, reakcje alergiczne, a także ciężkie urazy, czy też odwodnienie), wyeliminowanie gorączki następuje podczas leczenia choroby podstawowej – konieczne jest właściwe przyczynowe postępowanie lekarskie.
Często przyczyną wzrostu temperatury ciała są infekcje przeziębieniowe (charakterystyczne objawy to katar, ból gardła, osłabienie, kaszel). Jeśli przyczyną podwyższonej temperatury ciała jest właśnie taka infekcja (przeziębienie) stosuje się leki objawowe, w tym preparaty farmakologiczne oraz metody fizyczne obniżające gorączkę.
U dorosłych stosowane środki przeciwgorączkowe to paracetamol, ibuprofen, metamizol i kwas acetylosalicylowy  w postaci tabletek, czopków, saszetek z proszkiem do rozpuszczania w wodzie lub zastrzyków. Dzieciom, które nie ukończyły 12 roku życia obniża się gorączkę przy pomocy paracetamolu lub ibuprofenu. Jeśli w danej chwili nie można poradzić się lekarza, a gorączka jest wysoka, należy zażyć lek przeciwgorączkowy, jednak zawsze przed przyjęciem leku trzeba zapoznać się z ulotką.

Spośród fizycznych metod obniżania gorączki zalecane jest położenie zimnego okładu na czoło, okrycie chorego prześcieradłem zmoczonym w zimnej wodzie, okłady z lodu lub zimnej wody przykładane do miejsca przebiegu dużych naczyń krwionośnych (pachwiny, szyja, doły podkolanowe). Dzieciom pediatrzy zalecają kąpiele w wodzie o pół stopnia chłodniejszej niż temperatura ciała w gorączce.
Chorym można podawać ziołowe środki napotne i przeciwgorączkowe, np. herbatę z sokiem malinowym, napary z kwiatu lipowego, z kwiatu lub owocu bzu czarnego 2-3 razy dziennie po 2/3 szklanki świeżego naparu.
Pamiętać należy o nawadnianiu chorego – należy dużo pić (gorączką powoduje zwiększoną utratę płynów przez skórę i płuca).

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

5 rzeczy o jakich należy pamiętać podczas grypy.
  1. Wszelkie lekarstwa najbezpieczniej popijać wodą. Zwykłą, niegazowaną, która nie zawiera zbyt wielu składników mineralnych. Popijając tabletki taką wodą, możesz być pewna, że lek, który zażywasz, zostanie odpowiednio przyswojony przez organizm.
  2. Leki przeciwzapalne, przeciwgorączkowe i większość preparatów przeciwbólowych najlepiej zażywać po jedzeniu.
  3. Grypę bezwzględnie należy przeleżeć. W czasie choroby nasz mechanizm termoregulacji jest mało sprawny i powinien być całkowicie podporządkowany wymogom układowi odpornościowemu. Chłód i konieczność reagowania na zmienność temperatury uniemożliwia koncentrację na walce z chorobą, co może doprowadzić do poważnych powikłań pogrypowych.
  4. Podczas grypy należy spotkania ograniczyć do minimum, tak aby nie zarażać innych osób.
  5. Osoba chora na grypę zaraża inne osoby już na 2-3 dni przed wystąpieniem objawów grypy, zaraża także w trakcie występowania objawów ostrej choroby, oraz około 3-5 dni po ich ustąpieniu.

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

Czy mogę „przechodzić” grypę?

Czym grozi lekceważenie grypy? Przede wszystkim zapaleniem płuc i oskrzeli, zapaleniem ucha środkowego, zatok i - co szczególnie niebezpieczne - zapaleniem mięśnia sercowego i osierdzia. Zdarzają się też powikłania w postaci zapalenia mózgu i opon mózgowych, zapalenia nerwów, rdzenia kręgowego lub choroby Guillaina-Barrégo (uszkodzenie i niedowład mięśni). Zaostrzają się choroby przewlekłe - grypa potrafi rozregulować trzymaną dotąd w ryzach cukrzycę i pogorszyć wydolność nerek. Wśród pacjentów, którzy starali się lekceważyć grypę, notuje się też zwiększony poziom przypadków choroby Parkinsona. Według raportów Światowej Organizacji Zdrowia w wyniku powikłań pogrypowych na świecie umiera od 250 tys. do 500 tys. osób rocznie! W Polsce według różnych statystyk - od 500 do 1000. Część powikłań rozpoczyna się od razu po chorobie (można się niepokoić, jeśli objawy nie ustępują po tygodniu, a zamiast tego pojawiają się nowe dolegliwości), inne ujawniają się dopiero po tygodniach, a nawet miesiącach.
Autor: Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

wirus_polop_poziom
Fakty i mity o grypie.

Przeziębienie ma inne objawy niż grypa FAKT

Przeziębienie rozwija się stopniowo: gorączka jest niewielka, kaszel umiarkowany, często natomiast towarzyszą mu katar i ból gardła. FAKT

Przed grypą może ochronić nas szczepionka FAKT

Szczepionka nie zawsze zapobiega zachorowaniu FAKT

Wystarczy tylko raz się zaszczepić MIT

Wynaleziono leki przeciw wirusowi FAKT

Antybiotyki są bezużyteczne przy grypie FAKT

Szczepienie przeciw „grypie żołądkowej” chroni przed zachorowaniem MIT

Przechorowanie „grypy żołądkowej” daje pełną odporność MIT

„Grypę żołądkową” leczy się tak samo jak „prawdziwą” grypę MIT

„Grypa żołądkowa” to odmiana grypy, której towarzyszą bóle brzucha, wymioty, nudności MIT

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

Co robić aby się nie zarazić się grypą?
  • Najbardziej zagrożone są osoby przebywające w bliskiej odległości chorego - około 1 metra.
  • należy zakrywać nos i usta chustką lub maską, podczas kichania i kaszlenia
  • należy używać chusteczki jednorazowe, nie zostawiajmy zużytych chusteczek w miejscach publicznych
  • należy często myć i dezynfekować ręce, żeby pozbywać się wirusów ze skóry.

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

Czy szczepienie przeciw grypie to dobry pomysł aby nie zachorować?

Powoli zaczyna się okres wzmożonych zachorowań na grypę. Wiele osób szczepi się przeciwko grypie – najnowsze badania wykazują, że szczepionki oferują tylko umiarkowaną ochronę przed chorobą. Podczas niektórych okresów zachorowań ochrona ta jest jeszcze słabsza lub całkiem niemożliwa.

Szczepionka najlepiej sprawdza się wśród zdrowych dorosłych, nie istnieje jednak wystarczająca ilość danych potrzebna by sprawdzić jej efektywność wśród dzieci, młodzieży i ludzi starszych.

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

Jak długo trwa grypa?

Objawy niepowikłanej grypy ustępują po około tygodniu. Najdłużej utrzymującym się objawem jest kaszel, który może trwać kolejny tydzień po ustąpieniu ostrych objawów. Również niektóre osoby po przechorowaniu grypy mogą odczuwać osłabienie przez dłuższy czas.

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny

Czy można umrzeć z powodu grypy?

Zdarzają się sytuacje, gdy grypa lub jej powikłania mogą doprowadzić do śmierci. Dzieje się to głównie u osób starszych i cierpiących na choroby przewlekłe.

Krzysztof Kotarski , internista, lekarz rodzinny